TP.HCM tiến ra biển đông “thách thức”... ngập lụt

Vấn đề này đã được các lãnh đạo Sở , ngành TP.HCM cùng các chuyên gia đến từ Hà Lan “mổ xẻ” tại hội thảo “TP.HCM phát triển ra biển và thích ứng với biến chuyển khí hậu ( BĐKH )” trong hai ngày 14 - 15/6. Biến thách thức thành cơ hội! Theo Quy hoạch chung của TP.HCM đến năm 2025 , hai hướng phát triển chính của TP là hàng lang phía Nam và Đông - Bắc. Hàng lang phía Đông - Bắc theo hướng phân biệt với tỉnh lộ 51 đi Vũng Tàu có cảng Cái Mép - Thị Vải , cảng biển lớn trong chiến lược phát triển kinh tế hướng ra biển của vùng kinh tế trọng tâm Đông nam bộ châu phi. Ở hàng lang phía Nam TP.HCM , việc đưa vào sử dụng cụm cảng , khu thành phố , khu công nghiệp Hiệp Phước , tuyến Rừng Sác “xuyên” ra biển Đông càng biểu lộ quyết tâm phát triển TP hướng ra biển. Trên hệ thống giao thông cảng biển của TP.HCM , khoảng 80% lượng container đến Việt Nam đều cập hệ thống giao thông thương cảng của TP. Đồng thời , lượng hàng nông phẩm từ các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long xuất biên ra nước ngoài cũng từ các cảng biển trong TP như cảng Sài Gòn , Bến Nghé , cam Cảng... Đây là những minh chứng rỏ rành cho hiệu quả kinh tế mà cảng biển mang lại. Tại buổi hội thảo , các chuyên gia đến từ Hà Lan cho rằng TP.HCM cần nắm bắt dịp tiến ra biển Đông , phát triển kinh tế biển. Ông Arnoud Molenaar , Giám đốc đảm trách đối phó BĐKH của TP Rotterdam cho biết dù Hà Lan là đất nước nằm ở vùng thấp hơn mực nước biển nhưng đã biến thách thức thành dịp. Với những cố gắng không ngừng , Hà Lan đã biến giao thông tải biển tưởng chừng có nhiều trở ngại hoặc thiếu thốn thành ngành kinh tế chủ lực , hệ thống giao thông cảng biển mang về 2 triệu EURO/ngày. “Vì thế , khi hoàn cảnh phát triển ra biển ở vùng đất thấp trũng , TP.HCM không nên lo âu quá. Nhược điểm vùng trũng cũng chính là ưu thế. Chả hạn , TP sẽ xây cảng nước sâu để phát triển kinh tế hướng ra biển , xây cảng biển lớn mạnh cho cho tàu thuyền đi lại” - ông Arnoud Molenaar nói. Lo chống ngập trước rồi hãy “tiến ra biển”! Nhiều nhà khoa học cho rằng vấn đề cấp thiết của thành phố bây chừ là chống ngập úng. “Mỗi đợt triều cường là TP lại ngập chứ chưa nói mưa. Trước khi phát triển ra hướng biển TP cần giải quyết ngập úng do mưa , triều cường trước” , ông Đào Xuân Học , Thứ trưởng Bộ NN-PTNT đặt vấn đề. Đồng thời , ông Học cho rằng căn nguyên chính của ngập là mưa , lũ và triều. Chống triều là phải chống từ xa chứ để khi triều cường vào sâu trong thành phố rồi chống chỗ này sẽ... Chảy tràn ra chỗ khác. “Biện pháp căn cơ nhất là xây hai cống lớn ở sông Lòng Tàu và Soài Rạp để ngăn triều cường khi nước lên cao và đóng cống lại giữ nước khi triều xuống. Tuy nhiên , hiện giải pháp này vẫn đang gặp có nhiều trở ngại hoặc thiếu thốn vì thiếu kinh phí , công nghệ , hệ thống giao thông cảng biển vẫn chưa được di dời trên các con sông này” - ông Học nói. Phó chủ tịch UBND TP Nguyễn Trung Tín cho biết hiện các điểm ngập cũ đang từng bước được xóa. Việc ngập vẫn nặng vì có phát sinh các điểm ngập mới cộng với sự thay đổi nhanh của thời tiết , mưa khiến hệ thống giao thông công thoát nước chưa đáp ứng kịp. “Phải đến năm 2011 , khi các dự án xây dựng hệ thống giao thông cống thoát nước của thành phố có đầy đủ tất cả các bộ phận cấu thành cần thiết , tình trạng ngập úng sẽ giảm đáng kể” - ông Tín tự tin tuyên bố. Trong khi ngập nước do mưa , triều cường vẫn là vấn đề nan giải mà thành phố đang phải đối diện thì các giải pháp chống lại BĐKH của TP.HCM cũng “chưa đâu vào đâu”. Trước thách thức mà các đại biểu đặt ra , bà Vũ Thúy Hải , Phân viện Quy hoạch thành phố và Nông thôn miền Nam , Viện Quy hoạch xây dựng TP.HCM cho biết , trong chiến lược phát triển ra biển của TP có tính đến các giải pháp chống ngập cho từng lĩnh vực. Theo đó , thành phố sẽ được chia ra từng vùng với cốt nền xây dựng từ 2 - 2 , 5m. Cao độ này được quy hoạch căn cứ trên dữ liệu liệt kê tần số ngập hiện có , trên mực nước biển dâng đến năm 2025… Theo quy hoạch này , các khu thành phố mới sẽ được xây dựng trên phần cao độ được thiết kế để không bị ngập úng. Còn các thành phố hiện hữu ở lĩnh vực trọng tâm thành phố sẽ giải bài toán ngập bằng các biện pháp cống , đê bao ngăn triều…. Tiến ra biển , phát triển kinh tế biển góp phần thúc đẩy sự phát triển chung của TP.HCM và kinh tế cả nước là hướng đi đúng đắn. Tuy nhiên , trong hoàn cảnh ngập lụt , vùng đất thấp trũng như hiện nay , lãnh đạo TP nên ưu tiên và quan hoài đi hàng đầu đến việc chống ngập nước , triều cường đang càng ngày càng trở nên “vấn nạn” của TP. Thái Phương
.